Dekoracja fasady kamienicy przy Długiej 72

Technika: malarstwo

Obiekt:

Trójosiowa fasada kamienicy, nazywanej teatralną, mieściły się tu mieszkania dla aktorów i pracowników teatru, posiada bogatą i barwną dekoracje malarską. Wzdłuż pionowych  krawędzi i pomiędzy oknami trzech pięter, przechodzi sgraffitowy ornament kandelabrowy. Nad drugą kondygnacją, w medalionach, wizerunki, ujęte w popiersiach, słynnych polskich aktorów teatralnych: Alojzego Żółkowskiego, Heleny Modrzejewskiej oraz Wojciecha Bogusławskiego (podpisy w otoku). Popiersia mężczyzn ukazane en trois quarts, Modrzejewska w profilu. Wokół medalionów bukiety kwiatów, maski, instrumenty. Nad wyższą kondygnacją scenki z występów teatralnych. Aktorzy w kostiumach, odgrywają sceny, towarzyszą im muzycy, pokazy woltyżerki, oraz tresowane psy. Dekorację sgraffitową wykonała Hanna Żuławska, medaliony namalował Mieczysław Baryłko. W czasie ostatniej renowacji dekoracje zmieniono, przemalowano medaliony, renowacja została przeprowadzono nieprawidłowo także pod względem technologicznym, ubytki warstw malarskich są szczególnie widoczne we fryzie nad trzecią kondygnacją.

Miejsce:

Dekoracja malarska powstała w ramach włączenia się artystów, reprezentowanych głównie przez nauczycieli i uczniów gdańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w dzieło odbudowy zniszczonego w 1945 roku Głównego Miasta. Ulica Długa i Długi Targ zrekonstruowane zostały w pierwszej fazie odbudowy. Najcenniejsze kamienice starano się rekonstruować wiernie, pozostałym nadawano odpowiedni kostium stylowy nawiązujący mniej lub bardziej do budynku sprzed 1945 roku. Tak odtworzone pierzeje miały być tłem dla odbudowywanych zabytków.

Informacje o autorach:

Hanna Żuławska – ur. w Warszawie w 1908 r., zm. w 1988 r tamże.  Studia plastyczne skończyła w Warszawie, latach 1935–1937 przebywała w Paryżu. Po wojnie wraz z mężem Jackiem przybyła do Sopotu, gdzie stworzyli nowe środowisko artystyczne, tzw. grupę sopocką. Weszła do grona pedagogicznego nowo powołanej PWSSP w Gdańsku, na której wykładała do 1978 r. Obok dekoracji architektonicznych zajmowała się malarstwem sztalugowym i ceramiką artystyczną, odnosząc sukces na wszystkich tych polach. Jej postać łączy dwie najbardziej spektakularne powojenne odbudowy: Warszawy i Gdańska. Mozaiki, sgraffita i freski Żuławskiej zdobią warszawskie Stare i Nowe Miasto oraz gdańskie Główne Miasto. Jej kompozycje ozdobiły także wnętrza Ratusza Głównego Miasta w Gdańsku, wykańczane w 1970 r. Sztukę monumentalną tworzyła nie tylko przy odbudowach, jej dzieła zdobią także Marszałkowską Dzielnicę Mieszkaniową czy dworzec kolejowy w Gdyni. Duże sukcesy odniosła na polu ceramiki powołując tzw. grupę „Kadyny”, tworzoną przez ceramików projektujących dla rodzimych wytwórni.

Mieczysław Baryłko – ur. w 1923 r. w Siedlcach, zm. w 2002 r. Szkołę średnią ukończył w Warszawie. W czasie II wojny światowej więziony w obozach koncentracyjnych. W 1946 roku podjął studia w PWSSP w Gdańsku, gdzie z czasem podjął wieloletnią prace dydaktyczną początkowo w Pracowni Malarstwa Architektonicznego, następnie w Pracowni Rysunku Wieczornego. W czasie odbudowy pracował w zespole profesor Hanny Żuławskiej z którym wykonał dekorację kilku kamienic przy ulicy Długiej.

Stan obiektu: Zły, ostatnia konserwacja została przeprowadzona w niewłaściwy sposób.

Właściciel/opiekun: Prywatny/wspólnota mieszkaniowa

Autor wpisu: Klaudiusz Grabowski