Brakuje obiektu?
Pomóż nam budować bazę gdańskich obiektów sztuki, wypełniając formularz i dodając zdjęcia
Technika: malarstwo
Obiekt:
Trójosiowa kamienica, znajdująca się w narożniku z ulicą Mieszczańską, otrzymała bogatą, kolorową polichromię pokrywającą całą fasadę.
Nad oknami przyziemia awers i rewers gdańskiej monety z 1612 roku, na której widzimy podobiznę króla Zygmunta III (z lewej) i herb Gdańska podtrzymywany przez lwy (z prawej). Nad oknami pierwszego i drugiego piętra, w sześciu płycinach zakomponowano martwe natury z owoców, warzyw, ryb, homara, szklanic, kielichów, butelek, flasz, pater, mis i kunsztownych dzbanów. Nad oknami ostatniego, trzeciego piętra, geometryczny fryz z czterema, medalionami z główkami w czepcach i kapeluszach – dwie środkowe kobiece, prawa i lewa skrajne męskie. Pozostałe przestrzenie wypełniają malowane płyciny bądź pilastry (fryzy pod okienne i partia przyziemia) oraz kandelabrowo komponowany ornament groteskowy złożony z wici roślinnej i ptaków. Nad gzymsem oddzielającym szczyt od pozostałej części fasady, po obu stronach okna po dwie pary, kobiet i mężczyzn ukazanych w pełnej postaci, ubranych w kosztowne barokowe szaty. Powyżej, okienko poddasza ujęte w przepleciony i związany kokardą wieniec z owocami, wewnątrz którego siedzi ptak.
Miejsce:
Dekoracja malarska tzw. Drogi Królewskiej powstała w ramach włączenia się artystów, reprezentowanych głównie przez nauczycieli i uczniów gdańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w dzieło odbudowy zniszczonego w 1945 roku Głównego Miasta. Ulica Długa i Długi Targ zrekonstruowane zostały w pierwszej fazie odbudowy. Najcenniejsze kamienice starano się rekonstruować wiernie, pozostałym nadawano odpowiedni kostium stylowy nawiązujący mniej lub bardziej do budynku sprzed 1945 roku. Tak odtworzone pierzeje miały być tłem dla odbudowywanych zabytków.
Informacje o autorze:
Stanisław Wójcik – ur. w 1919 r. w Kętach k. Wadowic, zm. w 1992 r. w Wołominie. Studiował w Krakowie w Prywatnej Szkoły Sztuk Pięknych Alfreda Terleckiego a następnie na Akademii Sztuk Pięknych. W czasie II wojny światowej przeniósł się do Kielc, gdzie działał w partyzantce. Po wojnie kontynuował studia na krakowskiej ASP, po czym wyjechał na Wybrzeże, gdzie w 1950 roku otrzymał posadę na PWSSP. Pełnił funkcję kierownika pracowni malarstwa architektonicznego, z pracy zrezygnował w 1963 roku. Wyjechał do Wołomina, a później do Stanów Zjednoczonych, po powrocie do kraju osiadł w Wołominie.
Stan obiektu: dobry, po konserwacji
Właściciel/opiekun: obiekt prywatny
Autor wpisu: Klaudiusz Grabowski
Źródła:
Wspomnienia z odbudowy Głównego Miasta, t. 1 red. Izabella Trojanowska, Gdańsk 1997.
Wspomnienia z odbudowy Głównego Miasta, t. 2, Izabella Greczanik-Filip, red. Gdańsk 1997.
Bibliografia:
Dekoracje architektoniczne Gdańska 1945–1989, t. 1, Główne Miasto – fresk, sgraffito, mozaika, ceramika, red. Jacek Kriegseisen, Gdańsk 2016.
Jacek Friedrich, Malarstwo monumentalne, [w:] Akademia Sztuk Pięknych w Gdańsku 1945–2005: tradycja i współczesność, red. Wojciech Zmorzyński, Gdańsk 2005.
Jacek Friedrich, Odbudowa Głównego Miasta w Gdańsku w latach 1945–1960, Gdańsk 2015.
Jacek Friedrich, Wystrój dekoracyjny Drogi Królewskiej w Gdańska w latach 1953-1955, Gdańskie Studia Muzealne, R.6 (1995).
Katalog zabytków sztuki w Polsce, Gdańsk Główne Miasto, red. Barbara Roll, Iwona Strzelecka, Warszawa 2006.
Jan Kołodziej, Barbara Brzuszkiewicz, Kształtowanie tożsamości miejsca poprzez konserwacje istniejących i wykonanych nowych dekoracji artystycznych dla fasad kamienic odbudowanych po 1945 roku na obszarze Głównego Miasta w Gdańsku, [w:] Polichromie i sgraffita na fasadach ośrodków staromiejskich odbudowanych po 1945 r. Kreacja i konserwacja, red. Anna Jagiellak, Paulina Świątek, Warszawa 2015.
Anna Kriegseisen, „Starogdańskie kamieniczki pełne nowej treści” – dekoracje fasadowe czasu odbudowy 1945-1960, czyli technologia w służbie ideologii, [w:] Gdańsk 1945-1990. Materiały-studia-analizy, tom 1, red. Edmund Kizik, Mirosław Golon, Gdańsk-Warszawa 2017.
Anna Kriegseisen, W poszukiwaniu straconego koloru. Wystrój barwny zachowanych i odbudowanych fasad Głównego i Starego Miasta Gdańska. [w:] Polichromie i sgraffita na fasadach ośrodków staromiejskich odbudowanych po 1945 r. Kreacja i konserwacja, red. Anna Jagiellak, Paulina Świątek, Warszawa 2015.
Franciszek Mamuszka, Droga Królewska w Gdańsku, Gdańsk 1972.
Pomóż nam budować bazę gdańskich obiektów sztuki, wypełniając formularz i dodając zdjęcia
