Zdjęcie pionowe przedstawiające pomnik ustawiony na marmurowym postumencie w formie oktagonu. Całopostaciowa figura przedstawia stojącego mężczyznę w średnim wieku, który patrzy przed siebie. Postać ma włosy sięgające ramion, zarost oraz ubrany jest w nowożytną togę. Mężczyzna w lewej dłoni trzyma książkę zaś w prawej pióro. Na jednej ze ścian postumentu umieszczono złotą tabliczkę z napisem: Krzysztof Celestyn Mrongowiusz 1764-1855. W tle widoczny jest duży, nowoczesny budynek biblioteki Uniwersytetu Gdańskiego.
Fot. Paweł Jóźwiak

Pomnik Mrongowiusza

Typ obiektu
pomnik
Data
20.06.2009
Autor
Gienadij Jerszow
Adres
ul. Bażyńskiego 8
Dzielnica
Oliwa
Otwórz w google maps

 

 Technika: brąz, odlew, cokół granitowy

Wymiary: wysokość całkowita z cokołem 4 m

 

Obiekt:

Pomnik Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza (1764 Olsztynek [Hohenstein] – 1855 Gdańsk) – kaznodziei, językoznawcy, pedagoga i tłumacza, obrońcy polskości. Autorem wolnostojącego posągu z brązu jest rzeźbiarz Gennadij Jerszow. Postać Krzysztofa Mrongowiusza została ukazana en face, w długiej todze z zapiętą pod szyją befką – charakterystycznym elementem stroju duchownego Kościoła luterańskiego, a także z atrybutami badacza – w prawej, wysuniętej w bok dłoni trzyma gęsie pióro, w lewej, zgiętej w łokciu ręce, trzyma księgę. Twarz dojrzałego mężczyzny o zindywidualizowanych rysach i z włosami do ramion została starannie opracowana rzeźbiarsko. Obok postaci, po  lewej stronie znajduje się wysoki pulpit sięgający do wysokości biodra postaci.

Monument umieszczony jest na wysokim, postumencie o ortogonalnym przekroju, wykonanym z czerwonego granitu. Na froncie postumentu umieszczono  niewielką złotą tabliczkę z napisem: KRZYSZTOF CELESTYN / MRONGOWIUSZ / (1764–1855). Cokół jest szerszy u dołu i ma  formę siedziska. Wokół pomnika ustawiono krąg kamiennych ław.

Krzysztof Celestyn Mrongowiusz był wielkim gdańskim uczonym humanistą, który zasłynął jako propagator i obrońca mowy polskiej oraz jeden z pierwszych badaczy folkloru kaszubskiego. Był nauczycielem języka polskiego w Gdańskim Gimnazjum Akademickim oraz kaznodzieją gminy ewangelickiej przy kościele św. Anny w Gdańsku. Jego pracę jako wykładowcy języka polskiego można uznać za  genezę gdańskiej humanistyki, dlatego w 2007 r. ówczesny rektor Uniwersytetu Gdańskiego prof. Andrzeja Ceynowa ustanowił Nagrodę „Nauczyciel Roku” im. Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza. Jednym z elementów tej nagrody (przyznawanej corocznie w dniu Święta Uniwersytetu Gdańskiego – 20 marca) jest okolicznościowa statuetka w formie popiersia uczonego, również zaprojektowana przez Giennadija Jerszowa.

Odsłonięcia pomnika dokonali: wiceprezydent Gdańska, Ewa Kamińska, biskup diecezji pomorsko-wielkopolskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego, ks. bp Michał Warczyński, prorektorzy Uniwersytetu Gdańskiego: prof. Maria Mendel i prof. Józef Arno Włodarski, autor pomnika, Gienadij Jerszow, autor architektonicznego otoczenia pomnika Stanisław Szymański oraz prof. Andrzej Ceynowa, dziekan Wydziału Filologicznego, rektor senior i pomysłodawca powstania pomnika Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza oraz nagrody jego imienia przyznawanej co roku najlepszym nauczycielom akademickim pod nazwą Nauczyciel Roku.

 

Miejsce:

Pomnik Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza znajduje się na terenie Bałtyckiego Kampusu Uniwersytetu Gdańskiego w Oliwie. Monument umiejscowiony jest w pasie zieleni pomiędzy budynkami Wydziału Matematyki, Fizyki i Informatyki, Wydziału Historycznego (zwrócony do nich przodem) i Biblioteki Głównej UG.

 

Informacje o autorze:

Giennadij Jerszow – ur. w 1967 r. w Czernihowie, polsko-ukraiński rzeźbiarz, jubiler, fotografik, pedagog i działacz społeczny. Absolwent Lwowskiej Państwowej Wyższej Szkoły Sztuki Dekoracyjnej i Stosowanej oraz Ukraińskiej Akademii Sztuk Pięknych w Kijowie. W 2000 r. wraz z rodziną przeniósł się do Gdańska jako repatriant. Zajmuje się sztuką sakralną i monumentalną. Jest autorem m.in. stacji drogi krzyżowej w Bazylice Mariackiej w Gdańsku (2006) i pomnika św. Włodzimierza w Gdańsku (2015).

 

Stan obiektu: dobry

Właściciel/opiekun: Uniwersytet Gdański

Autor wpisu: Andrzej Zagrobelny

Bibliografia
strzałka rozwiń bibliografię

Źródła:

Pomnik Mrongowiusza, https://www.gdansk.pl/turystyka/gdanskie-pomniki

Pomnik Mrongowiusza, https://pl.wikipedia.org/wiki/Pomnik_Mrongowiusza

Pomnik Mrongowiusza, https://staraoliwa.pl/aktualnosci/item/1125-pomnik-mrongowiusza.html

Pomnik Mrongowiusza na Uniwersytecie Gdańskim, https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news

https://arch.ug.edu.pl/pl/?id_wyd=3167

http://www.polskaniezwykla.pl/web/place/42372,gdansk-pomnik-krzysztofa-celestyna-mrongowiusza.html

Krzysztof Celestyn Mrongowiusz, https://pl.wikipedia.org/wiki/Krzysztof_Celestyn_Mrongowiusz

https://gdansk.gedanopedia.pl/gdansk/?title=MRONGOWIUSZ_KRZYSZTOF_CELESTYN [dostęp: 22.05.22]

OBIEKTY W TEJ SAMEJ DZIELNICY

Shore Leave Predatory

Typ obiektu
rzeźba
Data
2017
Autor
Bernd Fuchs
Adres
Zespół Szkół Architektury Krajobrazu i Usługowo-Handlowych, ul. Czyżewskiego 31

Prześwit

Typ obiektu
rzeźba
Data
30.03.1976
Autor
Stanisław Konieczny
Adres
Park Oliwski, ul. Opata Jacka Rybińskiego

Ławica

Typ obiektu
rzeźba
Data
30.03.1976
Autor
Zdzisław Koseda
Adres
Park Oliwski, ul. Opata Jacka Rybińskiego
ZOBACZ INNE OBIEKTY

Kalejdoskopy

Typ obiektu
instalacja
Data
3.08.2021
Autor
Grażyna Rigall
Adres
Deptak na Żabiance

Bałtycka Nimfa

Typ obiektu
rzeźba
Data
2017
Autor
Iwan Bondarenko
Adres
Park im. Jana Pawła II

Dekoracja fasady przy Długim Targu 46

Typ obiektu
fresk
Data
1954
Autor
Józefa Wnukowa
Adres
ul. Długi Targ 46
Brakuje obiektu?

Pomóż nam budować bazę gdańskich obiektów sztuki, wypełniając formularz i dodając zdjęcia

GAPS brakujący obiekt grafika GAPS brakujący obiekt grafika GAPS brakujący obiekt grafika GAPS brakujący obiekt grafika