Wznoszący się pomnik ciężaru wolności

Technika: rzeźba w betonie

Wymiary: wys. rzeźby 1,7 m, wys. z postumentem 3,10 m, wys. z wiatraczkiem 4 m

Obiekt: Rzeźba „Wznoszący się pomnik ciężaru wolności” wykonana przez Jerzego Dobrzańskiego jest częścią Gdańskiej Plenerowej Galerii Rzeźby. Powstała w ramach Gdańskiego Festiwalu Form Przestrzennych „Rozdroża Wolności”, inspirowanego ideą wolności w Gdańsku. Wydarzenie miało miejsce od 2009 do 2019 r. i obejmowało międzynarodowy konkurs na formę przestrzenną oraz instalację artystyczną, międzynarodowy plener rzeźby z drewna, seminarium o sztuce w przestrzeni publicznej, a także liczne wydarzenia towarzyszące. Wolność, czyli główna idea festiwalu, co roku była także tematem konkursu. Dotyczyła nie tylko tematyki, ale również formy wykonania i wolności artystycznego wyrazu.

Praca „Wznoszący się pomnik ciężaru wolności” zdobyła pierwszą nagrodę w konkursie festiwalowym i zdecydowano się ją zrealizować w przestrzeni Parku im. Prezydenta Ronalda Reagana. Rzeźba ustawiona na postumencie przedstawia postać małego chłopca o pełnych kształtach w pozycji stojącej. Ubrany jest on w krótkie spodenki i koszulkę w biało-czerwone paski. Postać chłopca w geście zwycięstwa unosi wiatraczek w lewej ręce i przechyla głowę do tyłu. Na postumencie od strony frontalnej widnieje napis „Powiew wolności”, co stanowi potoczną nazwę pomnika. Rzeźba wykonana jest w bardzo realistyczny sposób, można przyjrzeć się jej z każdej strony, aby obejrzeć każdy detal (precyzyjnie wykonane buty czy zapięcia ubrania). W założeniu idea pracy nawiązuje do czasów PRL-u, kiedy ówczesne władze wznosiły patetyczne pomniki upamiętniające bohaterów czynu rewolucyjnego. Dzisiaj pomniki te są nieruchomym świadectwem zniewolenia i manipulacji politycznej tamtych czasów, zatraciły swój wolnościowy charakter. Artyście zależało na przywróceniu pamięci bohaterom czynu rewolucyjnego, tym zapomnianym i niedocenionym, czyli jak mówi artysta, nam samym, kiedy byliśmy dziećmi i bawiąc się balonikiem lub wiatraczkiem, czuliśmy się naprawdę wolni. Tę beztroską radość i wolność udało mu się ukazać w postaci wesołego małego chłopca.

Miejsce: Gdańska Plenerowa Galeria Rzeźby, zrealizowana w ramach Gdańskiego Festiwalu Form Przestrzennych „Rozdroża Wolności”, usytuowana została na terenie parku im. Prezydenta Ronalda Reagana, honorowego obywatela Gdańska. Znajduje się ona w części parku leżącej na terenie dzielnicy Brzeźno. Założenie parkowe o powierzchni 85 ha zlokalizowano w pasie nadmorskim Gdańska. Obszar parku obejmuje dzielnice:  Przymorze Wielkie Wielkie, zachodnią część Brzeźna oraz wschodnią część dzielnicy Żabianka–Wejhera–Jelitkowo–Tysiąclecia. Wcześniej w tym miejscu znajdowały się tymczasowe ogródki działkowe i nieużytki. Plan zagospodarowania terenu nadmorskiego na cele rekreacyjne powstał w 2001 r. i realizowano go etapami aż do 2014 r. Przestrzeń parku poza miejscami do wypoczynku, aktywności fizycznej czy do palenia ognisk urozmaicono stawami z odpływem z biologiczną zabudową linii brzegowych i wyspami lęgowymi dla ptactwa wodnego. W 2008 r. Park im. Prezydenta Ronalda Reagana w Gdańsku otrzymał wyróżnienie od Towarzystwa Urbanistów Polskich (TUP), które uznało go za najlepiej zagospodarowaną przestrzeń zieloną w Polsce.

Informacje o autorze: Jerzy Dobrzański – ur. w 1976 r. w Rzeszowie. Jest rzeźbiarzem i projektantem. Studia ukończył na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, doktorat uzyskał na Wydziale Form Przemysłowych Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Tworzy rzeźby, instalacje oraz obiekty funkcjonalne przeznaczone do umieszczenia w przestrzeni publicznej. W swojej twórczości najchętniej sięga po tematy związane ze zjawiskami społeczno-politycznymi. Laureat nagród Must Have na Łódź Design Festiwal w Łodzi, Top Design Award na Arena Design w Poznaniu. Autor fasady „Nowego Kina Praha” w Warszawie oraz „Pomnika Kazimierza Deyny” wraz z okalającą go przestrzenią w Starogardzie Gdańskim.

Stan obiektu: częściowo zniszczony

Właściciel/opiekun: Fundacja Wspólnota Gdańska

Autor wpisu: Dorota Kucharczyk