Mozaika na elewacji byłego ośrodka wczasowego Drogowiec

Materiał/technika: mozaika, tłuczeń ceramiczny

Wymiary: ok. 4x6m

Obiekt: Mozaika mieści się na elewacji jednego z budynków na  terenie dawnego ośrodka wypoczynkowego Związku Zawodowego Transportowców i Drogowców Drogowiec, tuż przy ulicy Turystycznej, głównej trasy przecinającej Wyspę Sobieszewską. Mozaika przedstawia mapę Wyspy z zaznaczonymi najważniejszymi atrakcjami turystycznymi i przyrodniczymi. Wykonana została z potłuczonych naczyń porcelitowych z Zakładu Porcelitu Stołowego Pruszków oraz bryłek tłuczonego szkła w różnych kolorach. Wśród stłuczki ceramicznej można zauważyć popularne fasony serwisów kawowych i deserowych z lat 60. i 70. XX wieku, takie jak „Kratka”, „Kajtek” czy „Ryszard”. Denka naczyń posłużyły jako wyróżniki w legendzie mapy, oznaczające pocztę, restaurację i radę narodową, a poszczególne kolory w mozaice zostały przypisane zarówno do elementów naturalnych, jak woda czy wzniesienia, jak i do terenów określonych ośrodków wczasowych. Teren O.W. Drogowiec został zaznaczony fragmentami kubków z logotypem ZZTD (Związku Zawodowego Transportowców i Drogowców). Na mapie pojawiają się także nazwy i odległości, np. „do Krynicy Morskiej 41 km”. Poniżej mapy umieszczono stylizowany napis SOBIESZEWO, wykonany z fragmentów brązowego porcelitu i nawiązujący do krojów pisma wywodzących się z projektów Bauhausu. Powyżej mozaiki do niedawna był umieszczony niebieski napis DROGOWIEC z metaloplastyki, obecnie zlikwidowany. Choć mozaika zachowała się w bardzo dobrym stanie, zarówno dalsze losy mozaiki jak i nazwiska jej twórców pozostają nieznane.

Miejsce:

Ośrodek Wczasowy został zbudowany na początku lat 60. XX wieku i przez kilka kolejnych dekad był wizytówką Wyspy Sobieszewskiej. Autorem projektu był inż. arch. Henryk Krukowicz – pracownik Centralnego Biura Studiów i Projektów Transportu Drogowego i Lotniczego. Na obszernym placu na terenie ośrodka, od listopada 1961 do września 1989 roku ustawiony był samolot pasażerski Polskich Linii Lotniczych LOT, który pełnił rolę kawiarni i atrakcji turystycznej. Obecnie jest eksponatem w Lubuskim Muzeum Wojskowym w Drzonowie. Interesującą bryłą był także budynek stołówki – unikatowy szklany pawilon o nieregularnym, ekspresyjnym kształcie. Budynek obecnie jest zasłonięty płytami OSB. Inne zabudowania ośrodka zostały wyburzone. W 2014 roku, na terenie nieczynnych już, ale jeszcze istniejących zabudowań Drogowca odbyła się odsłona artystycznego festiwalu Streetwaves, a w budynku przeszklonej stołówki został zorganizowany, ostatni w historii tego miejsca, dancing. W artykule  czasopisma „Architektura” z 1965 roku tak pisano o Drogowcu:

„Ośrodek ten został, być może, zlokalizowany zbyt blisko arterii komunikacyjnej przebiegającej z Gdańska przez Sobieszewo do Krynicy Morskiej, ale pawilony i domki letnie odsunięto w głąb działki. Autorzy projektu umiejętnie wykorzystali urozmaiconą rzeźbę terenu i uszanowali istniejący drzewostan, a także wprowadzili dodatkowe zadrzewienie i zakrzewienie. Dzięki temu budynki ośrodka dobrze wrosły w krajobraz nadmorskiego wydmowego lasu. Jednorodzinne domki letnie o ścianach pokrytych eternitem falistym oraz zgrabne domki szeregowe ustawiono wzdłuż asfaltowych lub wypłytowanych ścieżek. W ten sposób udało się ochronić przed wydeptaniem trawy, która na piaszczystym gruncie ulega nadzwyczaj łatwo zniszczeniu”.

Pozostała mozaika jest jedynym już śladem dawnej świetności ośrodka, zaprojektowanego w duchu modernizmu i popularności wczasów pracowniczych w epoce PRL.

Nota o autorze: nieznany

Stan obiektu: brak uwag

Właściciel/opiekun: nieznany

Autor wpisu: Kora Kowalska